ప్రధాన మంత్రి నరేంద్ర మోదీ గ‌త సోమవారం ‘ప్రధాన మంత్రి సూర్యోదయ యోజన (Pradhan Mantri Suryodaya Yojana) ను ప్రకటించారు. ఇది ప్రభుత్వ పథకం. దీని కింద కోటి గృహాలకు రూఫ్‌టాప్ సౌర విద్యుత్ సిస్టంలు లభిస్తాయి.

రూఫ్‌టాప్ సోలార్ పవర్ సిస్టమ్‌ల ఇన్‌స్టాలేషన్‌ను ప్రోత్సహించడానికి ఇది మొదటి పథకం కాదు. 2014లోనే ప్రభుత్వం రూఫ్‌టాప్ సోలార్ ప్రోగ్రామ్‌ను ప్రారంభించింది, ఇది 2022 నాటికి 40,000 మెగావాట్లు (MW) లేదా 40 గిగావాట్ల (GW) సోలార్ ఎన‌ర్జీ సామర్థ్యాన్ని సాధించాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.
అయితే, ప‌లు కార‌ణాల వ‌ల్ల ప్ర‌భుత్వం ఈ లక్ష్యాన్ని చేరుకోలేకపోయింది. దీంతో ప్రభుత్వం 2022 నుండి 2026 వరకు గడువును పొడిగించింది. అయితే కొత్తగా ప్రారంభించిన‌ ప్రధాన మంత్రి సూర్యోదయ యోజన ప‌థ‌కం విజ‌య‌వంత‌మైతే 40 GW రూఫ్ టాప్ సోలార్ ప‌వ‌ర్ సామర్థ్యం లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడం సుల‌భ‌త‌ర‌మ‌వుతుంద‌ని ప్ర‌భుత్వం భావిస్తోంది.

Pradhan Mantri Suryodaya Yojana అంటే ఏమిటి?

What is Pradhan Mantri Suryodaya Yojana: ముఖ్యంగా ఇది నివాస వినియోగదారుల కోసం రూప్ టాప్ ల వద్ద సౌర విద్యుత్ సిస్టంల‌ను ఏర్పాటు చేయ‌డానికి ఉద్దేశించిన పథకం. ఈ స్కీంపై X లో ఒక పోస్ట్‌లో ప్ర‌ధాని మోడీ ఇలా అన్నారు.. భారతదేశంలోని ప్రజలు తమ ఇళ్ల పైకప్పుపై వారి స్వంత సోలార్ రూఫ్‌టాప్ వ్యవస్థను కలిగి ఉండాలనే నా సంకల్పం మరింత బలపడింది. అయోధ్య నుండి తిరిగి వచ్చిన తర్వాత నేను తీసుకున్న మొదటి నిర్ణయం ఏమిటంటే, మా ప్రభుత్వం 1 కోటి ఇళ్లపై రూఫ్‌టాప్ సోలార్‌ను ఏర్పాటు చేసే లక్ష్యంతో ‘ప్రధానమంత్రి సూర్యోదయ యోజన’ని ప్రారంభించనుంది.

ఈ పథకం ష‌పేద, మధ్యతరగతి కుటుంబాల విద్యుత్ బిల్లులను తగ్గించడమే కాకుండా, ఇంధన రంగంలో స్వావలంబన సాధించాలనే భారతదేశ లక్ష్యాన్ని ముందుకు తీసుకెళ్లడంలో సహాయపడుతుందని ఆయన అన్నారు.

భారతదేశంలో ప్రస్తుత సౌర సామర్థ్యం ఎంత?

What is India’s current solar capacity? మినిస్ట్రీ ఆఫ్ న్యూ అండ్ రెన్యూవబుల్ ఎనర్జీ వెబ్‌సైట్ ప్రకారం.. డిసెంబర్ 2023 నాటికి భారతదేశంలో సోలార్ పవర్ ఇన్‌స్టాల్ కెపాసిటీ దాదాపు 73.31 GWకి చేరుకుంది. ఇదిలా ఉంటే, డిసెంబరు 2023 నాటికి రూఫ్‌టాప్ సోలార్ ఇన్‌స్టాల్ కెపాసిటీ దాదాపు 11.08 GWగా ఉంది.

మొత్తం సోలార్ కెపాసిటీ పరంగా, రాజస్థాన్ 18.7 GW తో అగ్రస్థానంలో ఉంది. 10.5 గిగావాట్లతో గుజరాత్ రెండో స్థానంలో ఉంది. ఇక రూఫ్‌టాప్ సౌర సామర్థ్యం విషయానికి వస్తే, గుజరాత్ 2.8 GWతో అగ్రస్థానంలో ఉంది, మహారాష్ట్ర 1.7 GW తో రెండవ స్థానంలో ఉంది.

ముఖ్యంగా, దేశం యొక్క ప్రస్తుత పునరుత్పాదక శక్తి సామర్థ్యంలో సౌరశక్తి ప్రధాన వాటాను కలిగి ఉంది, ఇది దాదాపు 180 GW వద్ద ఉంది.

భారతదేశానికి సౌరశక్తి విస్తరణ ఎందుకు ముఖ్యమైనది?

ఇంటర్నేషనల్ ఎనర్జీ ఏజెన్సీ (IEA) తాజా వరల్డ్ ఎనర్జీ ఔట్‌లుక్ ప్రకారం, రాబోయే 30 సంవత్సరాలలో ప్రపంచంలోని ఏ దేశం లేదా ప్రాంతం కంటే భారతదేశం అతిపెద్ద ఇంధన డిమాండ్ వృద్ధిని చూసే అవకాశం ఉంది.

ఈ డిమాండ్‌ను తీర్చడానికి, దేశానికి నమ్మదగిన ఇంధన వనరు అవసరం. అది కేవలం బొగ్గు కర్మాగారాలు కాదు. ఇటీవలి సంవత్సరాలలో భారతదేశం బొగ్గు ఉత్పత్తిని రెట్టింపు చేసినప్పటికీ, 2030 నాటికి 500 GW పునరుత్పాదక ఇంధన సామర్థ్యాన్ని చేరుకోవాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. అందువల్ల, సౌర విద్యుత్ సామర్థ్యాన్ని విస్తరించడం చాలా అత్యంత ముఖ్య‌మైన‌ది. ముందు చెప్పినట్లుగా దేశం దానిని 2010లో 10 MW కంటే తక్కువ నుండి 2023 నాటికి 70.10 GWకి పెంచింది.

రూఫ్‌టాప్ సోలార్ ప్రోగ్రామ్ అంటే ఏమిటి?

What is the Rooftop Solar Programme? 2014లో ప్రారంభించబడిన ఈ పథకం, MNRE మార్గదర్శకాల ప్రకారం అర్హత ఉన్న ప్రాజెక్టులకు కేంద్ర ఆర్థిక సహాయం. డిస్కమ్‌లకు (పంపిణీ సంస్థలు) ప్రోత్సాహకాలను అందించడం ద్వారా నివాస రంగంలో భారతదేశపు రూఫ్ టాప్ సౌర వ్యవస్థాపన సామర్థ్యాన్ని విస్తరించడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది.

మార్చి 2026 నాటికి రూఫ్‌టాప్ సోలార్ ఇన్‌స్టాల్ సామర్థ్యాన్ని 40 GMకి పెంచడం ఈ ప్రోగ్రామ్ లక్ష్యం. ఇది ప్రస్తుతం రెండవ దశలో ఉంది. ఈ పథకం కారణంగా, దేశంలో రూఫ్‌టాప్ సోలార్ మార్చి 2019 నాటికి 1.8 GW నుండి నవంబర్ 2023 నాటికి 10.4 GWకి పెరిగింది.

సోలార్ పవర్ రంగంలో ఎన్నో ఉపాధి మార్గాలు.. భారీగా ప్రభుత్వ ప్రోత్సాహకాలు

డిస్కమ్ టెండర్ చేసిన ప్రాజెక్ట్‌ల ద్వారా లేదా నేషనల్ పోర్టల్ (www.solarrooftop.gov.in) ద్వారా వినియోగదారుడు పథకానికి సంబంధించిన‌ ప్రయోజనాలను పొందవచ్చని న్యూ అండ్ రెన్యూవబుల్ ఎనర్జీ మంత్రి ఆర్‌కె సింగ్ గత ఏడాది లోక్‌సభలో లేవనెత్తిన ఒక ప్రశ్నకు వ్రాతపూర్వక సమాధానంలో తెలిపారు.

“నేషనల్ పోర్టల్‌లో వినియోగదారుడు ఏదైనా సోలార్ ప్యానెల్‌ విక్రేతను ఎంచుకోవచ్చు. సౌర పరికరాల బ్రాండ్, నాణ్యత/సామర్థ్యాన్ని ఎంచుకోవచ్చు. సాంకేతిక సాధ్యాసాధ్యాల ఆమోదం, నెట్ మీటర్‌ను అమర్చడం, సిస్టమ్‌ను తనిఖీ చేయడం వంటి వాటికి డిస్‌కమ్‌ల పాత్ర పరిమితమైంది.

వినియోగ‌దారుల ఇండ్ల‌పై రూఫ్‌టాప్ సోలార్ సిస్టం (rooftop solar power systems)ను ఏర్పాటుచేసిన త‌ర్వాత అన్ని త‌నిఖీలు పూర్తిచేసుకొన్నాక సబ్సిడీ నేరుగా వినియోగదారుడి బ్యాంకు ఖాతాలో జ‌మ అవుతుంది.

అంతేకాకుండా, “రూఫ్‌టాప్ సోలార్ ప్లాంట్ నుండి ఉత్పత్తి చేయబడిన మిగులు సోలార్ పవర్ యూనిట్‌లను సంబంధిత SERCలు (స్టేట్ ఎలక్ట్రిసిటీ రెగ్యులేటరీ కమిషన్‌లు)/JERCలు (జాయింట్ ఎలక్ట్రిసిటీ రెగ్యులేటరీ కమిషన్) జారీ చేసిన మీటరింగ్ నిబంధనల ప్రకారం గ్రిడ్‌కు స‌ర‌ఫ‌రా చేయ‌వ‌చ్చు. ప్రస్తుత నిబంధనల ప్రకారం ఎగుమతి చేయబడిన మిగులు విద్యుత్ కోసం వినియోగదారుడు డ‌బ్బుల‌ను పొంద‌వ‌చ్చు.

ఈ వెబ్ సైట్ లో ఏదైనా వార్త/స్టోరీ మీకు నచ్చినట్లయితే కామెంట్ చేయడం మర్చిపోవద్దు. అలాగే మీతోటి స్నేహితులతో ఈ వార్తను పంచుకోగలరు.. కృతజ్ఞతలు..

Green Mobility, Solar Energy, Environment కి సంబంధించిన తాజా సమాచారం కోసం హరితమిత్ర ను సందర్శించండి. తెలుగు వార్తలు, ప్రత్యేక కథనాలు, ట్రెండింగ్ వీడియోల కోసం వందేభారత్ వెబ్ సైట్ ను క్లిక్ చేయండి..