మాఫియాను వణికించిన గిరిజన వీరనారి ‘లేడీ టార్జాన్’ స్ఫూర్తిదాయక గాథ!

Lady Tarzan Jamuna Tudu Story | భారతదేశంలో పర్యావరణ పరిరక్షణ కోసం ఎన్నో ఉద్యమాలు జరిగాయి. అయితే ఒక గిరిజన మహిళ తన గ్రామాన్ని మాత్రమే కాదు, వేలాది మందిని ప్రేరేపించి అడవులను కాపాడిన ఈమె కథ ఎంతో ప్రత్యేకమైనది.

అడవిలో చెట్లను నరకడానికి గొడ్డలి పట్టుకొచ్చిన మాఫియాకు.. ఎదురుగా విల్లు, బాణాలు ధరించి ఒక వీరనారి నిలబడింది. “నా సోదరుడిని నరికే ముందు నన్ను నరుకు” అంటూ సింహంలా గర్జించింది. ఆమె పేరే జమునా టుడు (Jamuna Tudu) . జార్ఖండ్ అడవుల్లో కలప మాఫియాకు కంటిమీద కునుకు లేకుండా చేస్తున్న ఈమెను ప్రపంచం గౌరవంగా ‘లేడీ టార్జాన్’ అని పిలుచుకుంటుంది.

ఒడిశా కోడలిగా వచ్చి.. అడవి బిడ్డగా మారి..

ఒడిశాలో పుట్టిన జమున, వివాహం తర్వాత జార్ఖండ్‌లోని తూర్పు సింగ్‌భూమ్ జిల్లా ‘ముతుర్ఖమ్’ గ్రామానికి కోడలిగా వచ్చారు. అక్కడ పచ్చని సాల్ అడవిని కలప మాఫియా విచక్షణారహితంగా నరికేస్తుంటే ఆమె మనసు విలవిలలాడింది. గ్రామంలోని పురుషులు మద్యానికి బానిసలై, డబ్బు కోసం చెట్లను నరికి అమ్ముతుండటం ఆమెను మరింత కలచివేసింది. 1998లో కేవలం ఐదుగురు మహిళలతో కలిసి ఆమె **’వన సురక్ష సమితి’**ని స్థాపించారు.

రాఖీ బంధం: ఒక వినూత్న పోరాటం

జమునా టుడు పోరాటం కేవలం ఆయుధాలతోనే సాగలేదు, అది భావోద్వేగాలతో ముడిపడింది. ప్రతి ఏటా రక్షా బంధన్ నాడు ఆమె అడవిలోని ప్రతి చెట్టుకు రాఖీ కడతారు. “ఈ చెట్లు నా సోదరులు, వీటిని కాపాడటం నా బాధ్యత” అని ఆమె ప్రతిజ్ఞ చేస్తారు. ఈ ఒక్క పిలుపుతో గ్రామస్తుల్లో ఆలోచన మారింది. పుట్టినరోజులు, వివాహాల వేళ మొక్కలు నాటడం అక్కడ ఒక ఆచారంగా మారింది.

మృత్యువును ఎదిరించిన ధైర్యం

జమున పోరాటం పూల బాట కాదు. కలప మాఫియా ఆమెను అంతం చేయడానికి ఎన్నో ప్రయత్నాలు చేసింది:

• ప్రాణాంతక దాడులు: జమునను, ఆమె భర్తను సజీవ దహనం చేయడానికి దుండగులు ప్రయత్నించారు. రెండుసార్లు ఆమె మృత్యువు అంచు దాకా వెళ్లి తిరిగి వచ్చారు.
• మాఫియా బెదిరింపులు: ఇళ్లకు నిప్పు పెట్టడం, గ్రామస్తులను లంచాలతో లొంగదీసుకోవడం వంటివి చేసినా జమున ఏమాత్రం అడుగు వెనక్కి పడలేదు.
• మహిళా సైన్యం: ప్రస్తుతం ఆమె నాయకత్వంలో 10,000 మంది మహిళా వాలంటీర్లు ఉన్నారు. వీరు మూడు షిఫ్టుల్లో 24 గంటల పాటు అడవికి గస్తీ కాస్తారు.

వన్ సురక్ష సమితి – 10,000 మంది సభ్యుల ఉద్యమం

జమునా టుడు నాయకత్వంలో వన్ సురక్ష సమితి అనే అటవీ రక్షణ సమూహం ఏర్పడింది. ఈ సమితి క్రమంగా జార్ఖండ్ అంతటా విస్తరించింది.

• 500కు పైగా గ్రామ కమిటీలు
• 10,000కు పైగా సభ్యులు
• దాదాపు 50 హెక్టార్ల సాల్ అడవుల సంరక్షణ

ఈ ఉద్యమం వల్ల గ్రామస్థుల్లో ప్రకృతి పట్ల బాధ్యతా భావం పెరిగింది. అడవిని కేవలం వనరుగా కాకుండా జీవన భాగస్వామిగా చూడడం ప్రారంభించారు.

పర్యావరణ అవగాహనతో కొత్త సంస్కృతి

జమునా టుడు ప్రయత్నాల వల్ల గ్రామాల్లో పలు మంచి సంప్రదాయాలు ప్రారంభమయ్యాయి.

• పిల్లలు పుట్టినప్పుడు చెట్లు నాటడం
• వివాహాల సమయంలో మొక్కలు నాటడం
• అడవిని గ్రామ ఆస్తిగా భావించడం

ఇలా పర్యావరణం పట్ల ప్రజల్లో గౌరవం పెరిగింది.

Jamuna Tudu : ఫలితాలు – పురస్కారాలు

జమున కృషితో ముతుర్ఖమ్ చుట్టూ ఉన్న 50 హెక్టార్ల (సుమారు 124 ఎకరాలు) అడవి మళ్ళీ ప్రాణం పోసుకుంది. 10వ తరగతి వరకే చదువుకున్నా, పర్యావరణంపై ఆమెకున్న అవగాహన అద్భుతం.

• పద్మశ్రీ (2019): భారత ప్రభుత్వం ఆమెను అత్యున్నత పౌర పురస్కారంతో గౌరవించింది.
• గాడ్ ఫ్రే ఫిలిప్స్ నేషనల్ బ్రేవరీ అవార్డ్: ఆమె ధైర్యానికి గుర్తింపుగా లభించింది.
• ప్రపంచ గుర్తింపు: రాష్ట్రపతి భవన్‌కు ప్రత్యేక ఆహ్వానితురాలిగా వెళ్లడం నుండి ‘ఉమెన్ ట్రాన్స్‌ఫార్మింగ్ ఇండియా’ అవార్డు వరకు ఆమె ఎన్నో ఘనతలు సాధించారు.

ముంగింపు

“అడవిలో పడిపోయిన కొమ్మలను ఏరుకోండి.. కానీ బతికున్న చెట్టుపై గొడ్డలి వేయకండి” అని జమున ఇచ్చే సందేశం నేటి తరానికి ఎంతో అవసరం. ఆమె కేవలం చెట్లను కాపాడలేదు, ఒక జాతికి ప్రకృతిపై ఉండాల్సిన ప్రేమానురాగాలను నేర్పింది.